Fikir Akustik.exe ▣ ▢ ✕

Aroma Yoğunluğunda Kül Yapısı Neden Önemli

ipek_kaptan (Junior Member)

Aroma yoğunluğu ne anlama gelir


Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma ateşlemeden başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun çıplak kokusu size bir başlangıç ölçüsü sağlar özellikle tadıma yeni başlayanların gözünden kaçan bir ayrıntıdır. Bu aşamada romeo y julieta tubos puro benzeri tüple korunan bir kutu ve romeo julieta no. 2 tekli benzeri tekli bir çubuk yan yana denenebilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren tat ne kadar belirgin ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır ve bu basit adım bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Sonucu hemen kaydetmek iyi olur, zira bellek çabucak silikleşir. Aynı çubuğu iki kez denemek yanılmayı önler zira kalabalık yerlerde hafif kokular çabucak kaçırılır. Aroma gücü tek başına kalite göstergesi değildir; yalnızca şiddeti gösterir. Bu yüzden ilk tadımda sabırlı olmak hem de ölçütleri önceden netleştirmek en doğru yol sayılır. Kriter belli olunca her puro aynı terazide tartılır böylece notlar birbirini tutarlı olur. Değerlendirme sırasında dikkat dağıtıcı şeyler uzakta durursa odaklanma güçlenir.


Yanışın üç evresinde aroma gücü


Bir çubuğun aroması baştan sona değişir; bu yüzden aroma gücünü tek bir çekişle değerlendirmek doğru olmaz üstelik erken davranıp hüküm vermek kolay yapılan bir hatadır. Başlangıç bölümde koku genellikle hafif ama net gelir tabii ki bu düzen her çubukta birebir geçerli olmayabilir. Tüplü kısa puro kutusu gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu evre kısa sürer çünkü gerçek karakter genellikle burada gizlidir. Orta bölümde aroma gücü sıklıkla yükselir ve notalar belirginleşir ve çoğu zaman başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim eksik kalır. Petit churchills neye benzer gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha yavaş görülür nitekim bu sebeple yavaş gitmek fayda getirir. Son bölümde sıcaklık yükseldiğinden sertçe tonlar öne çıkabilir nitekim ısınmış tütün asıl tadını ancak orta kısımda ortaya koyar. Her evre için ayrı bir puan vermek daha tutarlı sonuç sağlar. Bölümlerin geçişi çoğu zaman keskin değildir, o nedenle kabaca üçe ayırmak yeterlidir. Geçişleri yakalamak adına çekiş aralığını sabit tutmak önemlidir. Art arda nefes almak ısıyı yükseltir hem de aromayı bozar.


Yoğunluğa puan vermenin pratik yolu


Yoğunluğu puanlamak kişisel yorumu daha net hâle getirir her zaman sabit ışık ile sessiz bir ortam tercih edilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir skala çoğu kişi için yeterlidir bu da tadım notlarını insandan insana daha tutarlı kılar. Bir hafif notayı, 5 de ağızda uzun süre kalan güçlü notayı anlatır bu sayede dikkat dağılmaz ve not doğruluğu artar. Petit julietas gibi ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük puanlarda kalır ve sonradan bakıldığında neyi düşündüğünüz hemen anlaşılır. Kısa boylu yirmi beşlik kutu benzeri aynı boydaki bir kutu de yumuşak notaları yüzünden yakın bir not alabilir aksi halde aynı çubuk iki farklı puan alabilir. Notu yazmadan önce en az üç çekiş almak şarttır diğer taraftan ondalık puanlar yazmak fazladan bir yük yaratır. Ölçeği her seferinde aynı tutmak karşılaştırmayı güvenilir yapar. Skalanın ortası en çok kullanılan değerdir, zira dengeli çubuklar çoğunluğu kapsar. Uç noktalardaki puanlar gerçekten istisnai hâllerde kullanılmalıdır. Bu sayede not defteri ayırt edici olur.


Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi


Çap, dumanın hızını ve aroma gücünü belirgin biçimde değiştirir bu nedenle kül çizgisinin düzgün gitmesini de gözlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk hızla yanar, bu yüzden baharatlı notalar çabuk öne çıkar nitekim dar çaplılarda ısı birikimi belirgin biçimde çabuktur. Tadımda petit royales gibi ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi hemen gözlemlersiniz yanma temposu de tadı hemen etkileyen bir unsurdur. Geniş çaplı gövdelerde çekiş daha yavaş akar ama notalar sonradan belirir ve bu hız tadın algılanma süresini daraltır. Regalias de londres nasıl içilir gibi bal ve badem tonlu bir kutu bu çizgiyi iyi örnekler küllenme düzensizse not bölümüne yazılmalıdır. Yavaş yanış aromayı daha ayrıntılı kılar fakat şiddetini azaltmaz tersine kalın çubukta duman daha geniş bir alana yayılır. Dolayısıyla çapı kayıtlara yazmak unutulmamalı. Değişik çaplarda iki çubuğu aynı oturumda tadarken önce inceyi sonra geniş çaplıyı içmek mantıklıdır. Böylece yoğun tat hafif olanın tadını gölgelemez. Aradaki ara zamanı en az yarım saat tutulmalıdır.


Burundan gelen aroma ile damaktaki tat farkı


Aroma iki kanaldan algılanır: damaktaki tat ve burnun yakaladığı aroma oysa ikisi birbirini besler ama eş anlamlı değildir. Gücü doğru ölçmek için ikisini ayrı ayrı yazmak iyi olur bu fark başta önemsiz görünse de yorumları epey değiştirir. Dumanı dudaktan verirken burun yoluyla hafifçe bırakmak burun geçişi denemesidir mesela hafif bir soluk kokuyu çok geniş gösterir. Short churchills tadım notları gibi kremsi bir robusto bu yöntemle aroma tarafını belirgin verir üstelik nezle halindeyken yapılan değerlendirmeler sağlam olmaz. Short sports neye benzer gibi ince bir çubuk de kuru tonu daha hızlı geçirir hızlı bir nefes ise narin notaları örter. Güç dilde düşük ama koku tarafında belirgin çıkabilir aynı şekilde çok sıcak bir yemekten hemen sonra algı azalır. Bu iki notu karşılaştırmak aydınlatıcıdır; Bu iki notu ayrı yazmak kafa karışıklığını önler. Yeni başlayan tadımcılar açısından ilk adımda koku yoluyla algılanan ipuçlarına bakmak daha kolaydır. Deneyim arttıkça damak kısmı da detay göstermeye başlar. Değişik aromaları adlandırmayı denemek algıyı keskinleştirir.


Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları


Damak yorulduğunda yoğunluk olduğundan zayıf algılanır üstelik öğün arasında deneme yapacaksanız bu ayrıntı daha da değer kazanır. Dolayısıyla her denemeden önce oda sıcaklığında bir yudum su almak iyi bir alışkanlıktır bu küçük özen aroma gücünün gerçek yüzünü okunmasını sağlar. Wide churchills neye benzer gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa su daha uygundur çünkü yorgun bir damak en güçlü notayı bile soluk gösterir. Şekersiz kahve kavrulmuş notalarını öne çıkarır, şekerli içecek ise onları bastırır ayrıca çok soğuk içecekler dili uyuşturur ve aroma hissini düşürür. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün notası suyla daha temiz görünür bu yüzden hazırlık adımı ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her seferinde aynı seçmek kıyası korur gerçekten tatlı içecekten hemen sonra keskin notalar olduğundan sert görünür. Doyduktan hemen sonra değerlendirme denemek doğru olmaz. Kahve ve su dışında çay da düşünülebilir; önemli olan seçimin sade olmasıdır. Damak temizlendikten sonra iki üç dakika beklemek iyi sonuç verir. Hızlıca başlanan tadım sıklıkla hatalı kalır.


Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur


Sigarillo ölçüsünde yanış kısa sürdüğünden yoğunluk dalgalanması daha dar bir alanda kalır üstelik ilk izlenim bu ölçülerde hızla silinebilir. Bu yüzden ilk çekişler ve bitiş arasındaki oynamayı yakalamak daha zordur bu sebeple kısa bir ölçü uzun bir puroya göre daha sabırlı incelenmelidir. 20 club sigarillo nasıl içilir gibi club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi uzatır ve aroma gücünü gözlemeyi rahatlatır çünkü her çekişin payı daha fazladır. Tadımda 20 mini sigarillo gibi mini ölçü ise sedir tonunu çabucak ortaya koyup sona erer zira değişim dakikalar değil saniyeler içinde olup biter. Kısa çubuklarda iki adet tadmak tek denemeden daha güvenilir sonuç verir bu nedenle düzenli ve dengeli nefes tercih edilir. Kutu kokusu başlangıçtaki ilk izlenimi belirler bu nedenle yazmayı yanış sürerken değil de bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrıca yazmak iyidir. Ölçü kısaldıkça tat ayrıntısı daralır, fakat yoğunluk hissi aynı kalabilir. Bu nedenle sigarillo notlarını büyük boy kayıtlarıyla birebir kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı sayfa kullanmak yararlıdır.


Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek


Bir defalık bir tadım yoğunluk konusunda güvenilir bir yargı sunmaz demek ki her deneme bir öncekinin üzerine inşa edilir. Ruh hali, ortam ve saat algıyı değiştirir bu düzen üç dört tadımdan ardından belirgin katkı sağlar. Dolayısıyla basit bir not defteri açmak fayda sağlar aksi takdirde benzer aromalar defalarca yeniden öğrenilir. Tadımda 20 aniversario gibi yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde denendiğinde kakao notası aynı kalıyor mu görülür ayrıca aynı ürüne dönüp bakmak ilerlemeyi görmenizi mümkün kılar. Kalın gövdeli beşli kutu benzeri koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise yoğunluk puanının ne kadar oynadığını ortaya koyar bu da zaman kaybına yol açar. Tarih, çubuk ismi ile not deftere girilmelidir nitekim ilk notlar sonradan okunduğunda ilginç farklar barındırır. Puanlar birbirinden iki puandan çok sapma çıkıyorsa şartlar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçeğiniz oturur. Kayıtta kısa cümleler uzun paragraflardan daha işlevseldir. Örneğin orta bölüm güçlü sedir kokusu şeklinde bir kayıt yeterli olur. Sonradan okunduğunda net kalmalıdır.


Yoğunluk ve gövde farkı tadımda nasıl görülür


Gövde, içimin damaktaki ağırlığını tarif eder; aroma gücü de notaların belirginliğidir çünkü bu iki özellik aynı yönde ilerleme göstermek mecburiyetinde değildir. İkisi çoğu zaman birbirinin yerine anılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu iki kavramı ayrı düşünmek sonuçta daha gerçekçi bir değerlendirme doğurur. El principe tadım notları gibi küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olsa da sedir notasını net taşıyabilir örneğin sert bir içim sönük bir aromayla gelebilir. La cabaña neye benzer gibi dengeli bir kutu ise orta gövdeyle badem notasını güçlü taşır üstelik ağır bir içim aromasız de olabilir. Demek ki hafif içimli bir çubuk güçlü aroma sunabilir aksi hâl de geçerlidir. Farkı görmek için iki ayrı not tutmak yeterlidir bu sebeple tek kelimeyle güçlü demek yerine ayrı ayrı yorumlamak iyidir. Dolgunluğa bakarak aroma gücünü hesaplamak yanlış sonuç verir. Birbirine yakın gövdeli iki ürün içinde yoğunluk farkı bulmak hassas bir iştir. Bu yeteneğin gelişmesi zaman ve düzenli not tutmayı ister. Sonuçta en iyi ölçüt kişisel tercihiniz olacaktır.


Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi


Oda, yoğunluk izlenimini en az çubuğun kendisi kadar şekillendirir demek ki en sağlam değerlendirme şartları değiştirmemekle mümkündür. Nemi düşük bir havada tütün hızlı yanar ve keskin tonlar öne geçer bu sebeple oda şartlarını de deftere eklemek akıllıca olur. Çok nemli ortamda ise duman ağırlaşır ve lezzet bastırılır sıcaklık de tütünün yanma hızını değiştiren ayrı bir etkendir. Tadımda la prado gibi ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken kutunun koruduğu durumu hesaba katmak gerekir aksi halde farklı günlerde çıkan puan farkı çubuktan sanılabilir. Magnífico onlu kutu nasıl içilir benzeri orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse fark net okunur tadım günü seçerken bu etkeni unutmayın. Temiz hava ortamdaki kokuları azaltır, parfüm ise algıyı bozar oysa gerçek neden çoğu zaman odadaki nem veya esinti olur. Değerlendirmeyi her seferinde benzer koşullarda yapmak en güvenilir yöntemdir. Kapalı bir odada duman yoğunlaşırsa sonraki denemenin aroması yanlış algılanabilir. Pencere aralığı bırakmak genellikle işe yarar. Hava akımı fazla güçlüyse kül düzeni şaşar.

Yanıtla
feray.golden (Junior Member)
Aroma Yoğunluğunda Kül Yapısı Neden Önemli ile ilgili kapsamli bir memo olmus, eline saglik.
Yanıtla
rock1991 (Junior Member)
Aroma Yoğunluğunda Kül Yapısı Neden Önemli ile ilgili faydali bir dergi olmus, eline saglik.
Yanıtla
burcu_kaplan (Junior Member)
Bu konuda daha once hic bu kadar bilgilendirici bir bakis acisi okumamistim.
Yanıtla
cool456 (Junior Member)
Aroma Yoğunluğunda Kül Yapısı Neden Önemli ile ilgili ise yarar bir derleme olmus, eline saglik.
Yanıtla

Forumdan Konular